télé Mistral…

                                        le souffle pur…

''Vaqui l'aubo que moun amo esperavo pèr s'escarrabiha''.                         
                                                                          (Frederi Mistral)

''Voilà l'aube que mon âme attendait pour s'éveiller à la lumière".
                                                                            (Frédéric Mistral)
                                                                    

‘’Vaqui l’aubo…’’ uno fraso escricho pèr Frederi Mistral dins soun obro que s’entitulo ‘’Memòri e Raconte’’. Quaùqui mot ispira au Mèstre de Maiano pèr ‘’Li Dous Agnèu’’, ‘’Paulon’’, ‘’Lou Paure’’, ‘’Louïseto’’ e autro perlo pouëtico nascudo de l’esperit de Jóusè Roumanille qu’èro soun einat de douge an. Pèr la seguido, se saup l’amista qu’unissié li dous Primadié pendènt mai de cinquanto an.

‘’Vaqui l’aubo…’’ soun tambèn li mot qu’auriéu ama escriéure quouro ai descubert –malurousamen un pau tard, lou recounèisse voulountié-, la literaturo e la pouësio prouvençalo. Dins nosto soucieta destimbourlado mounte se marcho sus la tèsto, ame miés m’embarra dins la segoundo mita dóu siècle dès-e-nouven pèr legi encaro e’ ncaro lis obro di Felibre –pèr avé coungreia de tàlis obro, fau agué la gràci- vo chifra sus l’istòri dóu Felibrige. À l’epoco de l’espelido d’aquéu mouvamen, es bono-di que sian aqui vuei, lou jouine Mistral a sachu revira en vers li sentimen dóu cor que sa muso prouvençalo ié murmurejavo à l’auriho. Emé sa souleto plumo, lou Cap de la ‘’troupo rebello’’ a n-enmantela ‘mé de bèlli flour blanco aquelo lengo mespresado, en ié dounant uno obro magistralo, universalo, eternalo.

Mai de cènt cinquanto an après, veici telemistral e ‘’le souffle pur…’’, alusioun facho à la mistralado qu’embluio lou cèu vo en oumenage à la pureta de la pensado federarello dóu Mèstre.

Uno cadeno de televisioun, uno ‘’WEB-TV’’, pèr miés faire l’unioun carnalo entre l’image e li tradicioun e subre-tout la lengo nostro. Uno televisioun pèr parteja, pèr ajuda bèn umblamen à la mantenènço de nòsti coustumo : emé d'en proumié, lou Felibrige, mai tambèn, la Gènto Rèino d'Arle, la Nacioun Gardiano, lou parla dóu brès emé la lengo meiralo, lou coustume, li manado, la bouvino e la roussatino 'mé nòsti biòu e nòsti chivau sènso óublida lis atour de la culturo prouvençalo -escrivan, pouèto, artisto de touto meno-  e li gènt qu'oubron pèr lou bèn de tóuti…

Tout acò pèr ounoura la memòri de nòsti davancié, pèr marcha sus si piado, tèsto levado e sènso fali. Pèr fin que nòsti coustumo cabusson pas dins lou demembrié. E pièi pèr-ço-qu'encò nostre, i’a uno paraulo qu’es mai forto que l’amour : l’afecioun...